Premierowa rozmowa online o książce Marianne Fritz „Prawo powszedniego ciążenia”
Z udziałem tłumaczki Małgorzaty Gralińskiej oraz dr Agnieszki Jezierskiej (Instytut Germanistyki UW) i dr Moniki Gromali (Stacja Naukowa PAN w Wiedniu)

Marianne Fritz „Prawo powszedniego ciążenia”
Przekład i posłowie: Małgorzata Gralińska
Wydawnictwo Officyna 2026
Premiera austriacka: „Die Schwerkraft der Verhältnisse“, 1978

„Prawo powszedniego ciążenia” to jeden z najważniejszych i najbardziej osobnych debiutów w literaturze niemieckojęzycznej XX wieku. Wyróżniona Nagrodą im. Roberta Walsera powieść Marianne Fritz stanowi punkt wyjścia do jej monumentalnego cyklu „Festung” – radykalnego uniwersum językowego, które na zawsze zmieniło oblicze literatury austriackiej.

W powojennej Austrii, pod powierzchnią odbudowy i sukcesu, rozgrywa się dramat Berty Kschyk. Przytłoczona społecznym pragmatyzmem i emocjonalną obojętnością otoczenia, Berta staje się studium psychicznej izolacji. Tytułowe „prawo powszedniego ciążenia” to nieubłagany ciężar norm, ról i historii, które determinują jednostkę silniej niż jej własna wola. Jej krzyk pozostaje niemy, aż do chwili desperackiego aktu, który ma uchronić dzieci przed „modelującymi łapami życia”.

Twórczość Fritz, zestawiana z dziełami Musila, Kafki czy Joyce’a, imponuje gęstością znaczeń i formalną dyscypliną. Elfriede Jelinek, noblistka i wielka orędowniczka autorki, podkreślała bezkompromisowość jej wizji, uznając projekt literacki Fritz za zjawisko absolutnie unikatowe w skali światowej.

Polski przekład tej niewielkiej objętościowo, lecz porażającej precyzją książki, przywraca naszej debacie literackiej autorkę o randze najwybitniejszych twórców nowoczesności. To przenikliwe studium traumy, milczenia i nienachalnej grozy, która kryje się w pozornie zwyczajnej codzienności.

Marianne Fritz, ur. w 1948 r. w Weiz w Styrii, zm. w 2007 r. w Wiedniu, to bezkompromisowa, wielokrotnie nagradzana autorka, którą Marlene Streeruwitz określiła geniuszem. Do jej najważniejszych dzieł należą m.in. Dessen Sprache du nicht verstehst oraz Naturgemäß I-III.

Informacje na FB: https://www.facebook.com/events/26884383461250486
Organizacja: Biblioteka Austriacka w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie, Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie, Stacja Naukowa PAN w Wiedniu
Partnerzy: Wydawnictwo Officyna, Austriackie Forum Kultury w Warszawie


Od 08.06.2026 (pon.), godz. 18:00
ON-LINE 
Na kanale Youtube „Biblioteka Austriacka w Warszawie”
https://www.youtube.com/@biblioteka-austriacka-buw
i na Facebooku „Biblioteka Austriacka w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie”
Po polsku